Kellis in de Dakhla-oase

Religie in Romeins Egypte

De Dakhla-oase is momenteel één van de best onderzochte provincies van Romeins Egypte. De vondsten van goed bewaard gebleven tempels, huizen en papyrus-archieven hebben het dagelijks leven van het gebied in de oudheid tastbaarder gemaakt dan elders. Deze middag gaan Olaf Kapers en Mattias Brand in twee lezingen dieper in op het (religieuze) leven in vierde-eeuws Egypte.

Bij de ingang van de zaal word je gevraagd om je coronatoegangsbewijs te tonen.

Dit programma is ook online bij te wonen.

In de eerste lezing geeft Olaf Kaper een inleiding op het dorp Kellis (Ismant el-Kharab). Hij zal kort de opgravingsgeschiedenis en de plattegrond van het dorp bespreken, om vervolgens meer gedetailleerd in te gaan op het tempelcomplex van het dorp. De bijzondere omstandigheden van de oase hebben ervoor gezorgd dat de resten ervan uitzonderlijk goed bewaard zijn gebleven.

De tweede lezing wordt verzorgd door Mattias Brand, die gespecialiseerd is in de religie en het dagelijks leven van de manicheeërs en christenen in het dorp Kellis. Gedurende de late oudheid veranderde het type religie in de Dakhla-oase: christenen en manicheeërs kwamen bij elkaar in kleine groepen om te lezen, bidden en zingen buiten de traditionele tempelstructuren om. Hoe revolutionair anders waren deze religies? En wat leren we over grootschalige religieuze veranderingen uit de papyri en archeologie van vierde-eeuws Egypte?

Over de sprekers

Olaf Kaper is sinds 2005 hoogleraar Egyptologie aan Universiteit Leiden en is gespecialiseerd in het Nieuwe Rijk en de Grieks-Romeinse periode in Egypte. Hij werkte jaren als archeoloog in de Dakhla-oase en is nauw betrokken bij de publicatie van de vondsten.

Mattias Brand is godsdienstwetenschapper en historicus en promoveerde in 2019 op het proefschrift The Manichaeans of Kellis. Religion, Community and Everyday Life aan de Universiteit Leiden. Hij is momenteel als postdoc werkzaam aan de University of Zürich.

Gerelateerde programma’s
24 02 26
Academic Freedom Under Attack

This panel discussion addresses the growing global assault on academic freedom—a cornerstone of democratic societies now under increasing threat from authoritarian regimes.

Datum
Dinsdag 24 feb 2026 17:00 uur
Locatie
SPUI25
02 10 25
Oneindigheid – een filosofische gids

Het oneindige is grenzeloos fascinerend. Het lijkt evident dat wij eindige wezens het oneindige nooit zullen begrijpen. Toch duikt het telkens opnieuw op in de filosofie – we kunnen er kennelijk ook niet aan ontkomen. Aan de hand van de vele denkers die zich met het thema hebben beziggehouden, leidt filosoof Victor Gijsbers ons in zijn nieuwe boek Oneindigheid langs de belangrijkste vragen over het oneindige in de wiskunde, de natuur, de werkelijkheid en het menselijk leven. Dichter Lieke Marsman komt voordragen uit eigen werk. 

Datum
Donderdag 2 okt 2025 20:00 uur
Locatie
SPUI25
11 09 25
Actualiteit en (dis)continuïteit
Nederlandse historici over Duitsland

De Duitse geschiedenis lijkt alleen maar uit breuken te bestaan, met de periode tussen 1933-1945 voorop. Het boek Nederlandse historici over Duitsland laat zien dat er ook doorgaande lijnen zijn. Zo waren de voorlopers van de belangrijkste politieke partijen van nu, CDU en SPD, al vóór 1914 cruciaal voor de parlementaire democratie. Over de (dis)continuïteiten in de Duitse geschiedenis, ook in de Duits-Nederlandse relaties, spreken wij met de auteurs en verschillende gastsprekers.

Datum
Donderdag 11 sep 2025 17:00 uur
Locatie
SPUI25