Kellis in de Dakhla-oase

Religie in Romeins Egypte

De Dakhla-oase is momenteel één van de best onderzochte provincies van Romeins Egypte. De vondsten van goed bewaard gebleven tempels, huizen en papyrus-archieven hebben het dagelijks leven van het gebied in de oudheid tastbaarder gemaakt dan elders. Deze middag gaan Olaf Kapers en Mattias Brand in twee lezingen dieper in op het (religieuze) leven in vierde-eeuws Egypte.

Bij de ingang van de zaal word je gevraagd om je coronatoegangsbewijs te tonen.

Dit programma is ook online bij te wonen.

In de eerste lezing geeft Olaf Kaper een inleiding op het dorp Kellis (Ismant el-Kharab). Hij zal kort de opgravingsgeschiedenis en de plattegrond van het dorp bespreken, om vervolgens meer gedetailleerd in te gaan op het tempelcomplex van het dorp. De bijzondere omstandigheden van de oase hebben ervoor gezorgd dat de resten ervan uitzonderlijk goed bewaard zijn gebleven.

De tweede lezing wordt verzorgd door Mattias Brand, die gespecialiseerd is in de religie en het dagelijks leven van de manicheeërs en christenen in het dorp Kellis. Gedurende de late oudheid veranderde het type religie in de Dakhla-oase: christenen en manicheeërs kwamen bij elkaar in kleine groepen om te lezen, bidden en zingen buiten de traditionele tempelstructuren om. Hoe revolutionair anders waren deze religies? En wat leren we over grootschalige religieuze veranderingen uit de papyri en archeologie van vierde-eeuws Egypte?

Over de sprekers

Olaf Kaper is sinds 2005 hoogleraar Egyptologie aan Universiteit Leiden en is gespecialiseerd in het Nieuwe Rijk en de Grieks-Romeinse periode in Egypte. Hij werkte jaren als archeoloog in de Dakhla-oase en is nauw betrokken bij de publicatie van de vondsten.

Mattias Brand is godsdienstwetenschapper en historicus en promoveerde in 2019 op het proefschrift The Manichaeans of Kellis. Religion, Community and Everyday Life aan de Universiteit Leiden. Hij is momenteel als postdoc werkzaam aan de University of Zürich.

Gerelateerde programma’s
20 09 21
Een collectief fantasma in katholiek Nederland
Stigmata en verschijningen

In het interbellum hing katholiek Nederland collectief een hersenschim rond de jonge Janske Gorissen aan, die zich in extreme mate met Jezus Christus identificeerde. Naar aanleiding van zijn net verschenen boek Vurige liefde (Prometheus) gaat Peter Jan Margry in gesprek over dit opzienbarende ‘fantasma’.

Datum
Maandag 20 sep 2021 20:00 – 21:30
Locatie
SPUI25
09 09 21
De gloriejaren van een vergeten wereldstad
Antwerpen in de zestiende eeuw

De stad die Antwerpen ooit is geweest, is vandaag de dag haast onherkenbaar. Verwoest door de vlammen en bombardementen van wereldoorlogen is haar geschiedenis goed verstopt achter een façade van herbouwde monumenten. Toch was de havenstad ooit het middelpunt van de wereld. Michael Pye ontsluit in zijn nieuwe boek Antwerpen (De Bezige Bij) de geschiedenis van een volgens hem vergeten wereldstad.

Datum
Donderdag 9 sep 2021 20:00 – 21:30
Locatie
SPUI25
24 03 22
Karaktermoord en media in historisch perspectief
Persoonlijke aanvallen van nul tot nu

Karaktermoord is het moedwillig publiekelijk zwartmaken van de reputatie van tegenstanders, vaak met politieke doeleinden. Zulke persoonlijke aanvallen zijn geen typisch hedendaags verschijnsel, maar in feite ouder dan de weg naar Rome. Deze avond plaatsen we karaktermoord in historisch perspectief, maar besteden we ook aandacht aan de Nederlandse actualiteit. 

Datum
Donderdag 24 mrt 2022 20:00 – 21:30
Locatie
SPUI25