Oorlogsrecht. Over de juridische achtergronden van de oorlog tussen Israël en Hamas

Het escalerende geweld in Israël en de Palestijnse gebieden roept vragen op over wat er juridisch wel en niet mag in tijden van oorlog. Wat zegt het recht over dit langslepende conflict? Marten Zwanenburg, Marieke de Hoon en André Nollkaemper kijken elk vanuit hun eigen vakgebied naar de ontwikkelingen in het Midden-Oosten.

Sinds de aanval van Hamas op 7 oktober is het geweld in de regio geëxplodeerd. Naast de Israëlische slachtoffers zijn in Gaza inmiddels duizenden mensen omgekomen. Er zijn nu al meer kinderen omgekomen in Gaza dan in de afgelopen drie jaar bij andere conflicten. Een oplossing lijkt nog ver weg. Is al dit geweld juridisch gesproken geoorloofd? In hoeverre mag Israël zich verdedigen tegen de aanval van Hamas? Wat zegt het oorlogsrecht hierover? En wat zijn de gevolgen als een staat zich daar niet aan houdt? We verdiepen ons in dit programma met Marten Zwanenburg (Militair Recht), Marieke de Hoon (Strafrecht) en André Nollkaemper (Internationaal Recht) in het oorlogsrecht. Wat is de verantwoordelijkheid van de rest van de wereld als het oorlogsrecht wordt geschonden? En zijn er manieren waarop het recht kan bijdragen aan een oplossing van deze oorlog?

Over de sprekers

André Nollkaemper is hoogleraar Internationaal recht en decaan van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de UvA. Tussen 2010-en 2020 was hij extern adviseur van de Minister van Buitenlandse Zaken. Zijn onderzoek richt zich onder meer op het thema internationale verantwoordelijkheid. Nollkaemper is lid van de Raad van Advies van The Rights Forum.

Marten Zwanenburg is hoogleraar Militair recht aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de UvA, in het bijzonder het recht tijdens militaire operaties. Zwanenburg geeft leiding aan de onderzoeksgroep Law of Armed Conflict and Military Operations, een zelfstandig programma binnen het Amsterdam Center for International Law (ACIL). Zijn leerstoel is ingesteld in samenwerking met en met steun van het ministerie van Defensie.

Marieke de Hoon is universitair docent Strafrecht aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de UvA. Haar onderzoek gaat over de complexiteit van gerechtigheid voor misdrijven in de context van conflicten. Ze is onder meer nauw betrokken bij de afwikkeling van de MH17-ramp.

Simone Peek (moderator) is journalist en eindredacteur bij de buitenlandredactie van NRC. Ze doet verslag van de Russische oorlog tegen Oekraine.
Gerelateerde programma’s
27 05 26
Public Problematisations of AI

How do we publicly problematise the role Artificial Intelligence (AI) plays in society to challenge its inevitability and imagine other ways of living with AI? This panel explores this question, as it invites leading researchers who critically engage with AI and its relation to the public to discuss their ongoing work. 

Datum
Woensdag 27 mei 2026 17:00 uur
Locatie
SPUI25
21 11 25
​Het platteland in verbeelding​

De uitslagen van recente verkiezingen – nationaal, regionaal en internationaal – worden geduid met verwijzingen naar een toenemende kloof tussen stad en platteland. In hoeverre draagt de culturele, sociale en politieke beeldvorming van het platteland bij aan deze kloof en de polarisatie die eruit zou voortkomen?  

Datum
Vrijdag 21 nov 2025 17:00 uur
Locatie
SPUI25
07 11 25
Met de prijsuitreiking voor de beste journalistieke onderwijsproductie van het jaar
AI in het onderwijs

Deze middag wordt afgetrapt met een kort debat over Kunstmatige Intelligentie in het onderwijs. Vervolgens is het tijd voor de feestelijke prijsuitreiking voor de beste journalistieke onderwijsproductie van het jaar. 

Datum
Vrijdag 7 nov 2025 17:00 uur
Locatie
SPUI25