Populisme in de polder

De macht der gewoonte

‘Gewoon’ doen – waar het voor de één nastrevenswaardig is, vindt de ander het verstikkend; het ‘gewone’ is politiek. In hun nieuwe boek De macht der gewoonte. Populisme in de polder analyseren de sociologen Menno Hurenkamp en Jan Willem Duyvendak hoe en waarom ‘het gewone’ wordt ingezet, aan verschillende kanten van het politieke spectrum. Ter gelegenheid van deze publicatie gaan zij in gesprek met Rineke van Daalen, Evelien Tonkens, Hubert Smeets en Marcel Ham.

Gewoontes zijn geruststellend. Ze maken het leven voorspelbaar en vertrouwd. Het voorkomt stress als de omstandigheden in je dagelijks leven niet te veel afwijken van de norm. Maar er schuilt ook iets venijnigs achter dat verlangen naar het gewone. Politici spreken graag over de gewone man en mensen die ‘gewoon’ moeten doen of anders wegwezen. De gewoonte wordt dan een keurslijf, een poging een verloren verleden te herstellen, een manier om anderen op kwaadaardige toon de les te lezen. In De macht der gewoonte. Populisme in de polder zetten de sociologen Menno Hurenkamp en Jan Willem Duyvendak hun vraagtekens bij de gewoonte om het gewone op te hemelen. Maar ze kijken ook naar de pogingen om het gewone te ontmantelen, die verrassend genoeg van zowel extreemrechts als radicaal-links komen.

Over de sprekers

Rineke van Daalen werkt als socioloog aan de Universiteit van Amsterdam. Van Daalen schrijft over onderwijs, werken en het verwaarloosde midden. Ze is auteur van onder andere de boeken Gewoon Werk (2014) en Het Vmbo als stigma (2010).

Evelien Tonkens is hoogleraar Burgerschap en Humanisering van de Publieke Sector aan de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht. Tonkens heeft verschillende artikelen en boeken geschreven over veranderende idealen van burgerschap en de publieke sector.

Hubert Smeets is journalist en historicus. Hij was ruim dertig jaar redacteur van NRC Handelsblad en vijf jaar hoofdredacteur van De Groene Amsterdammer. Smeets is directeur van het kenniscentrum Raam op Rusland. Van zijn hand verschenen o.a. Hans van Mierlo 1931-2010 en De wraak van Poetin.

Jan Willem Duyvendak is directeur van het Netherlands Institute for Advanced Study (NIAS) en faculteitshoogleraar van de Faculteit der Maatschappij- en Gedragswetenschappen (FMG) aan de Universiteit van Amsterdam. Bij AUP verscheen ook zijn boek Thuis. Het drama van een sentimentele samenleving (2017).

Menno Hurenkamp is publicist en als politicoloog verbonden aan de Universiteit voor Humanistiek. Recente boeken zijn En nou mag ik even! Burgerschap: wat is het en wat kun je ermee? (Boom, 2021) met Evelien Tonkens en Met opgeheven hoofd (Van Gennep, 2017).

Marcel Ham (moderator) is hoofdredacteur van het Tijdschrift voor Sociale Vraagstukken en socialevraagstukken.nl.

Gerelateerde programma’s
17 04 24
Hoe de Nederlandse politiek de kunst van het conflict verloor
Waardenloze politiek

Het politieke midden heeft het belang van inhoudelijk politiek conflict verwaarloosd. Daardoor is het richtingloos, waardenloos en alternatiefloos geworden, stelt Tom van der Meer in zijn nieuwe boek. In dit programma gaat hij in gesprek over hoe onze democratie klem is geraakt tussen technocratie en populisme. Kunnen de middenpartijen zich nog bevrijden uit deze crisis?

Datum
Woensdag 17 apr 2024 17:00 uur
Locatie
SPUI25
27 02 24
Tien jaar Russische invasie van Oekraïne

Op 27 februari 2014 begonnen Russische soldaten met de bezetting van de Krim. Het tot Oekraïne behorend schiereiland werd na een paar weken door Rusland geannexeerd. Tien jaar oorlog later staan we met schrijvers en journalisten stil bij de realiteit van tien jaar oorlog.

Datum
Dinsdag 27 feb 2024 20:00 uur
Locatie
SPUI25
07 02 24
Waves of Restitution, Reparation and Cultural Memory after the Second World War

The debate on reparations and restitution for victims of war, persecution, and human rights violations remains an ongoing process. In this lecture, historian Constantin Goschler will explain why and how these debates have changed in the German context, due to a memory boom, globalisation, changes in the domestic and foreign policy, and generational shifts. Lorena De Vita will comment upon Goschler’s lecture.

Datum
Woensdag 7 feb 2024 20:00 uur
Locatie
SPUI25