Trots en Afgunst

De filosofie van emoties

Wat betekenen emoties als trots en afgunst voor ons begrip van het menselijk bestaan? Tijdens deze avond verkennen we de filosofie van emoties, waarin gevoelens niet zomaar stemmingen zijn, maar complexe en gelaagde aspecten van ons leven. Emoties vormen ons, sturen ons gedrag en beïnvloeden onze relaties – maar hoe goed begrijpen we ze werkelijk? En welke rol speelt de filosofie in ons begrip van de emoties?

Filosoof Martha Claeys, auteur van Trots – De filosofie van een emotie, en Rob Compaijen, schrijver van Afgunst – Een filosofie van een pijnlijke emotie, delen hun inzichten in twee ogenschijnlijk tegengestelde emoties. Waar trots ons zelfvertrouwen voedt en verbinding creëert, kan afgunst juist pijn veroorzaken en ons van anderen vervreemden. Wat zeggen deze emoties over ons zelfbeeld en onze relaties? Na twee bijdragen praten we in een panel verder met de sprekers en Valerie Granberg 

Over de sprekers

Martha Claeys is doctor in de filosofie. Als schrijver en spreker onderzoekt ze hoe mensen zich goed tot elkaar kunnen verhouden. Ze laat zien dat een beter begrip van emoties zoals trots, woede en liefde, helderheid kan brengen in ethische vraagstukken. Samen met Lotte Spreeuwenberg maakt ze de filosofische podcast Kluwen. Met haar debuut Trots – De filosofie van een emotie won ze de Socratesbeker 2024.

Rob Compaijen is als universitair docent filosofie verbonden aan de Protestantse Theologische Universiteit. Zijn onderzoek richt zich onder andere op het existentialisme, emoties en onthechting in de ethiek. Hij verzorgt regelmatig publiekslezingen over uiteenlopende onderwerpen. Afgunst – Een filosofie van een pijnlijke emotie is zijn eerste Nederlandstalige boek.

Valerie Granberg studeerde schilderkunst, behaalde haar propedeuse kunstgeschiedenis en studeerde af in de filosofie. Ze maakte het filosofisch fotoboek Diner Pensant. Ze werkt voor de Internationale School voor Wijsbegeerte, en onderzoekt daarnaast het thema jaloezie.

Lotte Spreeuwenberg (moderator) maakt als schrijver en spreker filosofie toegankelijk voor een breed publiek. Ze is docent aan Universiteit Tilburg en focust op ethiek, morele pscyhologie en feminisme. Haar promotieonderzoek aan Universiteit Antwerpen onderzocht wat liefdevolle aandacht kan betekenen voor activisme en sociale rechtvaardigheid. Ze schreef daar ook het boek Liefde en revolutie (Letterwerk) over.

Beeld: Edvard Munch, De Schreeuw (1910), tempera op karton. Munchmuseum, Oslo. 

Gerelateerde programma’s
23 03 26
​​De symfonie van onvrede: de opmars van radicaal-rechts in Europa​

De symfonie van onvrede is een persoonlijke en analytische verkenning van de opkomst van radicaal-rechts in Europa. In het boek verbindt Catherine de Vries haar eigen familiegeschiedenis met haar jarenlange academische studie naar politieke onvrede en politieke strategie van radicaal-rechtse partijen. Ze laat zien hoe structurele veranderingen in de samenleving, van het Nederlandse platteland tot Zuid-Italië, hebben bijgedragen aan een gevoel van verlies en woede, en hoe die gevoelens politiek worden gekanaliseerd. 

Datum
Maandag 23 mrt 2026 20:00 uur
Locatie
SPUI25
28 10 25
Climate Politics Ten Years after the Paris Agreement

The Paris Agreement was hailed as a milestone in climate law and politics. What has it achieved? What is its remaining potential? As the Paris Agreement nears its tenth anniversary, the speakers take stock and look to the future: What can we expect from climate law and politics? 

Datum
Dinsdag 28 okt 2025 20:00 uur
Locatie
SPUI25
08 10 25
Joegoslavië. Kroniek van zes of zeven landen

Joegoslavië begon als een droom. Een nobel ideaal om de Slavische volken van het zuiden te verenigen. Wat volgde was een kronkelige geschiedenis: van koninkrijk tot socialistische republiek, van toeristisch paradijs tot oorlogsgebied. Deze middag buigen we ons met Johan de Boose over dit verleden vol idealen, conflicten en onderzoeken we de fragiele kunst van het samenleven.

Datum
Woensdag 8 okt 2025 17:00 uur
Locatie
SPUI25