Culturele veldslagen

In Culturele veldslagen onderzoekt Gijs van Oenen de filosofische en historische achtergronden van de zogenaamde culture wars, waarin culturele stellingen worden bevraagd en aangevochten met een beroep op identiteit, zelfbegrip en sociale tegenstellingen. Ter gelegenheid van zijn nieuwe boek gaat de filosoof in gesprek over de wisselwerking tussen overtuiging, identiteit en sociale rechtvaardigheid en hoe deze vorm krijgt aan zowel de rechter- als linkerkant van het politieke spectrum.

In zijn nieuwe boek Culturele veldslagen beschrijft Gijs van Oenen hoe de zogenaamde culture wars enerzijds voortvloeien uit vernieuwende ideeën binnen het marxisme over het belang van cultuur, en anderzijds worden aangedreven door radicale inzichten uit de Franse filosofie over taal, waanzin en seksualiteit. Deze inzichten, van met name Derrida en Foucault, hebben in de afgelopen halve eeuw ingrijpende gevolgen gehad voor ons denken en doen in kwesties als multiculturalisme, etniciteit, zwart bewustzijn, postkolonialisme, gender, seksualiteit en heteronormativiteit.

Over de sprekers

Gijs van Oenen is universitair hoofddocent filosofie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Eerder verscheen van zijn hand Overspannen democratie (2018). Daarnaast is hij een van de auteurs van de filosofiemethode Durf te denken!

Karin Amatmoekrim is schrijver en letterkundige. Ze publiceerde zes romans, een bundel korte verhalen en talloze essays. Amatmoekrim is correspondent Verzwegen Geschiedenis bij De Correspondent en vaste columnist van NRC Handelsblad. Op dit moment werkt ze aan de grote geschiedenis van Suriname en rondt ze haar boek In wat voor land leef ik eigenlijk af, de biografie van Anil Ramdas waarop ze in februari 2023 hoopt te promoveren aan Leiden Universiteit.

Ronald van Raak is hoogleraar Erasmiaanse waarden aan de Erasmus Universiteit. Hij doet onderzoek naar de terugkeer van de waardendiscussie in het publieke domein, in het bijzonder op de universiteiten. Daarnaast is hij columnist en recensent. Van 2006 tot 2021 was Van Raak lid van de Tweede Kamer, voor de SP. Recent verschenen van zijn hand Stel een daad. Een kleine geschiedenis van de SP 1972-1999 (2021) en Denken op de dijken. Het Nederland van de filosofen (2020).

Tamar de Waal (moderator) is rechtsfilosoof, universitair docent en directeur van de Amsterdam Honours College of Law aan de Amsterdam Law School (Universiteit van Amsterdam). Daarnaast is ze voorzitter van Stichting Civic en columnist voor De Groene Amsterdammer. In juni 2021 verscheen haar boek Integration Requirements for Immigrants in Europe (Hart Publishing, Bloomsbury). Voor haar proefschrift Conditional Belonging (2017) won zij in 2019 de tweejaarlijkse VWR-dissertatieprijs voor de beste dissertatie in de rechtsfilosofie in Nederland en België.

Gerelateerde programma’s
24 02 26
Academic Freedom Under Attack

This panel discussion addresses the growing global assault on academic freedom—a cornerstone of democratic societies now under increasing threat from authoritarian regimes.

Datum
Dinsdag 24 feb 2026 17:00 uur
Locatie
SPUI25
02 10 25
Oneindigheid – een filosofische gids

Het oneindige is grenzeloos fascinerend. Het lijkt evident dat wij eindige wezens het oneindige nooit zullen begrijpen. Toch duikt het telkens opnieuw op in de filosofie – we kunnen er kennelijk ook niet aan ontkomen. Aan de hand van de vele denkers die zich met het thema hebben beziggehouden, leidt filosoof Victor Gijsbers ons in zijn nieuwe boek Oneindigheid langs de belangrijkste vragen over het oneindige in de wiskunde, de natuur, de werkelijkheid en het menselijk leven. Dichter Lieke Marsman komt voordragen uit eigen werk. 

Datum
Donderdag 2 okt 2025 20:00 uur
Locatie
SPUI25
11 09 25
Actualiteit en (dis)continuïteit
Nederlandse historici over Duitsland

De Duitse geschiedenis lijkt alleen maar uit breuken te bestaan, met de periode tussen 1933-1945 voorop. Het boek Nederlandse historici over Duitsland laat zien dat er ook doorgaande lijnen zijn. Zo waren de voorlopers van de belangrijkste politieke partijen van nu, CDU en SPD, al vóór 1914 cruciaal voor de parlementaire democratie. Over de (dis)continuïteiten in de Duitse geschiedenis, ook in de Duits-Nederlandse relaties, spreken wij met de auteurs en verschillende gastsprekers.

Datum
Donderdag 11 sep 2025 17:00 uur
Locatie
SPUI25