© Anni Roenkae via Pexels
De Beauvoir, Paglia en Peterson

Macht, seks en mythe

In De tweede sekse verklaart Simone de Beauvoir de hardnekkigheid van asymmetrische machtsverhoudingen tussen de seksen uit onderliggende mythische verhalen en voorstellingen. Maar daaraan voegt ze toe dat deze ‘dromen van de mensheid’ historisch bepaald zijn, en dus veranderlijk. Volgens Camille Paglia en Jordan Peterson echter zijn de dominante mythen over macht, seks en sekse tijdloos en onontkoombaar. In haar lezing onderzoekt Karen Vintges een aantal invloedrijke theorieën over seks en seksenverhoudingen.

Volgens de antropoloog Claude Lévi-Strauss is een asymmetrische machtsverhouding tussen de seksen constitutief voor alle maatschappijen. In De tweede sekse (1949) historiseert en bekritiseert Simone de Beauvoir Levi-Strauss’ bevindingen: ze betoogt dat de onderdrukking van vrouwen een fase in de geschiedenis is die de mensheid uiteindelijk achter zich zal laten. Vandaag de dag zien we echter steeds meer bewegingen in tegenovergestelde richting, zoals de opkomst van een nieuw politiek masculinisme in verschillende delen van de wereld, het ontstaan van transnationale netwerken van vrouwenhandel en een nieuwe nadruk op gezinswaarden en de traditionele rol van de vrouw. Waar volgens Simone de Beauvoir de dominante mythen over macht, seks en sekse historisch bepaald zijn, en dus veranderlijk, zijn deze mythen volgens Camille Paglia en Jordan Peterson tijdloos en onontkoombaar, en vormen ze de ‘waarheid van de geschiedenis’. Deze avond buigt Karen Vintges zich over deze theorieën.

Over de spreker

Karen Vintges is Associate Researcher bij het Amsterdam Institute for Humanities Research aan de FGw, UvA. Ze publiceerde onder andere Philosophy as Passion. The Thinking of Simone de Beauvoir (1992), Feminism and the Final Foucault (red. met D. Taylor, 2004) en A New Dawn for the Second Sex. Women’s Freedom Practices in World Perspective (2017).

Gerelateerde programma’s
24 02 26
Academic Freedom Under Attack

This panel discussion addresses the growing global assault on academic freedom—a cornerstone of democratic societies now under increasing threat from authoritarian regimes.

Datum
Dinsdag 24 feb 2026 17:00 uur
Locatie
SPUI25
02 10 25
Oneindigheid – een filosofische gids

Het oneindige is grenzeloos fascinerend. Het lijkt evident dat wij eindige wezens het oneindige nooit zullen begrijpen. Toch duikt het telkens opnieuw op in de filosofie – we kunnen er kennelijk ook niet aan ontkomen. Aan de hand van de vele denkers die zich met het thema hebben beziggehouden, leidt filosoof Victor Gijsbers ons in zijn nieuwe boek Oneindigheid langs de belangrijkste vragen over het oneindige in de wiskunde, de natuur, de werkelijkheid en het menselijk leven. Dichter Lieke Marsman komt voordragen uit eigen werk. 

Datum
Donderdag 2 okt 2025 20:00 uur
Locatie
SPUI25
11 09 25
Actualiteit en (dis)continuïteit
Nederlandse historici over Duitsland

De Duitse geschiedenis lijkt alleen maar uit breuken te bestaan, met de periode tussen 1933-1945 voorop. Het boek Nederlandse historici over Duitsland laat zien dat er ook doorgaande lijnen zijn. Zo waren de voorlopers van de belangrijkste politieke partijen van nu, CDU en SPD, al vóór 1914 cruciaal voor de parlementaire democratie. Over de (dis)continuïteiten in de Duitse geschiedenis, ook in de Duits-Nederlandse relaties, spreken wij met de auteurs en verschillende gastsprekers.

Datum
Donderdag 11 sep 2025 17:00 uur
Locatie
SPUI25