Lea Ypi in gesprek met Pieter van Os

Een jeugd in communistisch Albanië

De internationaal gerenommeerde politicoloog en filosoof Lea Ypi groeide op in communistisch Albanië, destijds een van de meest geïsoleerde landen ter wereld waar communistische idealen de plaats van religie hadden ingenomen. Deze avond gaat Ypi in gesprek met Pieter van Os over haar memoires Vrij (De Bezige Bij), waarin ze terugblikt op haar jeugd en op zoek gaat naar de ware betekenis van vrijheid.

Bij de ingang van de zaal word je gevraagd om je coronatoegangsbewijs te tonen.

Dit programma is ook online bij te wonen.

LET OP! De voertaal van dit programma is Engels.

Albanië was aan het begin jaren negentig de laatste stalinistische uithoek van Europa. Het land werd geteisterd door schaarste en politieke executies, maar voor Lea Ypi was het haar thuis. Een plek waar mensen gelijk zijn en buren elkaar helpen – een plek van saamhorigheid en hoop.

Een jaar na het neerhalen van de Berlijnse Muur komt het socialisme in Albanië in een vrije val terecht. Verkiezingen, kledingkeuze en religie werden ineens vrijgegeven, maar fabrieken sloten, banen verdwenen en het land ging failliet. Terwijl de droom van haar ouders’ generatie verwordt tot de desillusie van de hare en familiegeheimen aan het licht komen, begint Lea zich af te vragen wat vrijheid nou echt betekent. In Vrij blikt Ypi terug op die periode. Ze verkent de grenzen van vooruitgang en de last van het verleden, belicht de dunne lijn tussen idealen en werkelijkheid en onderzoekt waar onderdrukking en vrijheid elkaar raken.

Over de sprekers 

Lea Ypi is hoogleraar politieke theorie aan de London School of Economics en universitair hoofddocent filosofie aan de Research School of Social Sciences in Canberra, Australië. Na haar promotie aan het European University Institute voltooide ze een postdoconderzoek aan de universiteit van Oxford. Ypi schrijft regelmatig voor The Guardian, de New Statesman en The Independent.

Pieter van Os is een journalist die voornamelijk schrijft voor NRC Handelsblad en De Groene Amsterdammer. Hij publiceerde onder meer het boek Liever dier dan mens, dat in 2020 werd bekroond met de Libris Geschiedenis Prijs. Van Os woonde de afgelopen drie jaar in Tirana, Albanië. Hij schrijft nu een boek dat zich afspeelt in Lushnjë, een middelgroot stadje in dat land.

Mariska Kortie is redacteur non-fictie bij De Bezige Bij.

Gerelateerde programma’s
24 02 26
Academic Freedom Under Attack

This panel discussion addresses the growing global assault on academic freedom—a cornerstone of democratic societies now under increasing threat from authoritarian regimes.

Datum
Dinsdag 24 feb 2026 17:00 uur
Locatie
SPUI25
02 10 25
Oneindigheid – een filosofische gids

Het oneindige is grenzeloos fascinerend. Het lijkt evident dat wij eindige wezens het oneindige nooit zullen begrijpen. Toch duikt het telkens opnieuw op in de filosofie – we kunnen er kennelijk ook niet aan ontkomen. Aan de hand van de vele denkers die zich met het thema hebben beziggehouden, leidt filosoof Victor Gijsbers ons in zijn nieuwe boek Oneindigheid langs de belangrijkste vragen over het oneindige in de wiskunde, de natuur, de werkelijkheid en het menselijk leven. Dichter Lieke Marsman komt voordragen uit eigen werk. 

Datum
Donderdag 2 okt 2025 20:00 uur
Locatie
SPUI25
11 09 25
Actualiteit en (dis)continuïteit
Nederlandse historici over Duitsland

De Duitse geschiedenis lijkt alleen maar uit breuken te bestaan, met de periode tussen 1933-1945 voorop. Het boek Nederlandse historici over Duitsland laat zien dat er ook doorgaande lijnen zijn. Zo waren de voorlopers van de belangrijkste politieke partijen van nu, CDU en SPD, al vóór 1914 cruciaal voor de parlementaire democratie. Over de (dis)continuïteiten in de Duitse geschiedenis, ook in de Duits-Nederlandse relaties, spreken wij met de auteurs en verschillende gastsprekers.

Datum
Donderdag 11 sep 2025 17:00 uur
Locatie
SPUI25