De tekeningen van Franz Kafka

In 2019 werden in het Max Brod Archief tot dusver onbekende tekeningen van Franz Kafka ontdekt. Nu worden deze en Kafka’s andere tekeningen voor het eerst in boekvorm samengebracht. In dit programma staan we stil bij Kafka’s veelzijdige kunstenaarschap met onder anderen Arnon Grunberg en Andreas Kilcher, de ontdekker van de tekeningen.

Bij de ingang van de zaal word je gevraagd om je coronatoegangsbewijs te tonen.

Dit programma is ook online bij te wonen.

LET OP! De voertaal van dit programma is Duits.

Toen in 2019 het Max Brod Archief werd geopend in de Nationale Bibliotheek van Israël geopend bevonden zich tussen de opvallende archiefstukken tot dusver onbekende tekeningen die Franz Kafka maakte in de jaren 1901-1906. Kafka tekende, al voor de ontwikkeling van zijn literaire talent, om zich artistiek uit te drukken. Aan zijn verloofde Felice Bauer schreef hij in 1913: ‘Weet je, ik was ooit een groot tekenaar, maar toen ben ik bij een slechte schilderes schoolse tekenlessen gaan nemen en heb ik mijn hele talent verknoeid. Stel je dat eens voor! […] In die tekeningen heb ik indertijd, het is nu al jaren geleden, meer bevrediging gevonden dan in enige andere bezigheid.’

In Franz Kafka. De tekeningen (Athenaeum–Polak&Van Gennep) worden voor het eerst meer dan 200 tekeningen, waarvan 140 nooit eerder zijn gepubliceerd, in een luxe kunstuitgave samengebracht. De bundel is samengesteld en van begeleidende essays en een verantwoording voorzien door Andreas Kilcher, Pavel Schmidt en Judith Butler.

Over de sprekers

Andreas Kilcher ontdekte eind 2019 de tekeningen van Franz Kafka in het Max Brod Archief en stelde Franz Kafka. De Tekeningen samen. Kilcher is hoogleraar literatuur- en cultuurstudies aan ETH Zurich en vervulde professoraten aan onder meer Princeton en Stanford. Zijn onderzoek richt zich op Duits-Joodse literatuur en cultuur.

Arnon Grunberg is een veelbekroond Nederlands schrijver en columnist. Naast vele romans, waaronder Blauwe maandagen (1994), De asielzoeker (2003), De Joodse messias (2004) Huid en haar (2010), Moedervlekken (2016), en Bezette gebieden (2020), schreef hij essays en columns voor onder meer de Volkskrant, Humo, de VPRO-gids en NRC Handelsblad. Recent publiceerde hij Bij ons in Auschwitz, een bloemlezing met getuigenisliteratuur uit Auschwitz, de bundel Als ze het over Marokkanen hebben, en de reportagebundel Slachters en psychiaters.

Joke de Wolf (moderator) is kunst- en fotohistoricus. Ze schrijft over beeldende kunst en fotografie voor onder andere dagblad Trouw en De Groene Amsterdammer. Eind dit jaar hoopt ze aan de RuG haar proefschrift te verdedigen over de foto’s die Charles Marville tussen 1865 en 1877 maakte van oude en nieuwe Parijse straten in opdracht van het Parijse stadsbestuur. In 2018 verscheen haar onderzoek ‘Le Nouveau Paris: Charles Marville photographs the City Transformation’ in de serie Rijksmuseum Studies in Photography.

Gerelateerde programma’s
23 03 26
​​De symfonie van onvrede: de opmars van radicaal-rechts in Europa​

De symfonie van onvrede is een persoonlijke en analytische verkenning van de opkomst van radicaal-rechts in Europa. In het boek verbindt Catherine de Vries haar eigen familiegeschiedenis met haar jarenlange academische studie naar politieke onvrede en politieke strategie van radicaal-rechtse partijen. Ze laat zien hoe structurele veranderingen in de samenleving, van het Nederlandse platteland tot Zuid-Italië, hebben bijgedragen aan een gevoel van verlies en woede, en hoe die gevoelens politiek worden gekanaliseerd. 

Datum
Maandag 23 mrt 2026 20:00 uur
Locatie
SPUI25
27 10 25
De politieke bril van de econoom

In verkiezingstijd wemelt het van de economische analyses, voorspellingen en modellen. Het CPB berekent partijprogramma’s door en cijfers worden in debatten vaak opgebracht als objectieve feiten in een zee van politieke beloften. Maar hoe politiek is de bril van de econoom eigenlijk?

Datum
Maandag 27 okt 2025 20:00 uur
Locatie
SPUI25
02 10 25
Oneindigheid – een filosofische gids

Het oneindige is grenzeloos fascinerend. Het lijkt evident dat wij eindige wezens het oneindige nooit zullen begrijpen. Toch duikt het telkens opnieuw op in de filosofie – we kunnen er kennelijk ook niet aan ontkomen. Aan de hand van de vele denkers die zich met het thema hebben beziggehouden, leidt filosoof Victor Gijsbers ons in zijn nieuwe boek Oneindigheid langs de belangrijkste vragen over het oneindige in de wiskunde, de natuur, de werkelijkheid en het menselijk leven. Dichter Lieke Marsman komt voordragen uit eigen werk. 

Datum
Donderdag 2 okt 2025 20:00 uur
Locatie
SPUI25